Savaş Gerilimi Benzin, Motorin ve Jet Yakıtı Fiyatlarını Uçurdu
ABD, İsrail ve İran hattındaki gerilim Hürmüz Boğazı'nı kilitledi; benzin, motorin ve jet yakıtı fiyatlarında küresel çapta rekor artışlar yaşanıyor.
ABD, İsrail ve İran arasındaki çatışmaların şiddetlenmesi ve stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan petrol sevkiyatının aksaması, küresel enerji piyasalarında deprem etkisi yarattı. Arz güvenliğinin tehlikeye girmesiyle birlikte dünya genelinde benzin, motorin ve jet yakıtı fiyatları hızla yükselişe geçti. Enerji analistleri, krizin derinleşmesi halinde akaryakıt zamlarının küresel enflasyon baskısını artırabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.
ABD'de Akaryakıt Fiyatları Ne Kadar Yükseldi?
Krizin etkileri en sert şekilde ABD piyasalarında hissediliyor. American Automobile Association verilerine göre, ülkede ortalama benzin fiyatı sadece bir hafta içinde galon başına 2,98 dolar seviyesinden 3,41 dolara fırladı.
Piyasa uzmanları, bu artışın sadece başlangıç olabileceğine dikkat çekiyor. Kısa vadeli projeksiyonlar, fiyatların galon başına 3,50–3,65 dolar bandına oturacağını gösteriyor.
Savaşın seyrine bağlı olarak benzin fiyatlarının 4 dolar barajını aşması ise artık "ihtimal dışı" olarak değerlendirilmiyor.
Hürmüz Boğazı ve Lojistik Maliyetleri Petrolü Etkiliyor
ABD'nin petrol üretim kapasitesi son yıllarda artsa da küresel enerji dengesi halen büyük ölçüde Orta Doğu kaynaklarına ve Hürmüz Boğazı'na bağımlı durumda. Bölgedeki çatışma ortamı, sadece fiziksel arzı değil, lojistik maliyetlerini de vuruyor.
Tanker sigorta primlerinin rekor seviyelere çıkması, ham petrol ve işlenmiş yakıt taşımacılığını daha maliyetli hale getiriyor. Bu durum, pompa fiyatlarına doğrudan yansıyor.
Asya ve Avrupa Piyasalarında Arz Sıkıntısı Başladı
Petrol ihtiyacının büyük bir kısmını Basra Körfezi'nden karşılayan Asya ülkelerinde yakıt piyasası daralmaya başladı. Bölgedeki tedarikçiler, eriyen stokları yönetebilmek adına satış kısıtlamalarına gidiyor.
Avrupa kanadında ise özellikle dizel ve jet yakıtı piyasasında ciddi bir sıkışma söz konusu. Orta Doğu sevkiyatlarının aksaması ve tankerlerin Afrika kıtasını dolaşarak daha uzun rotalar izlemek zorunda kalması, maliyetleri yukarı çekiyor. Almanya hükümeti süreci yakından takip ettiğini ve gerekirse piyasaya müdahale edilebileceğini duyurdu.
Jet Yakıtındaki Artış Uçak Bileti Fiyatlarını Vurabilir
Enerji krizinden en çok etkilenen kalemlerden biri de havacılık sektörü oldu. New York bölgesinde jet yakıtının galon fiyatı, 2025 yılı ortalaması olan 2 dolar seviyesinden 3,89 dolara yükseldi.
Havayolu şirketleri, artan maliyetleri bilet fiyatlarına yansıtmak ile yolcu talebini kaybetmek arasında zorlu bir ikilem yaşıyor. Uzmanlar, rafinerilerin halihazırda tam kapasiteye yakın çalıştığını ve piyasadan çekilen arzın kısa sürede telafi edilmesinin zor olduğunu belirtiyor.