Washington ve Tel Aviv’den Çelişkili Açıklamalar! İran savaşı konusunda “anlaşmazlık” mı var?
Washington ve Tel Aviv’de, İran’daki savaşın zaman sınırı ve hedef listesi konusunda yapılan çelişkili açıklamalar, taraflar arasında görüş ayrılığı olup olmadığına dair soruları gündeme getirdi.
ABD Başkanı Donald Trump, savaşın yakında sona ereceğini söylerken, İsrail ise birkaç haftaya daha ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor. Trump, çarşamba günü Axios’a telefonla verdiği röportajda, “İran’da vurulabilecek neredeyse hiçbir şey kalmadı ve çatışma yakında sona erecek” dedi.
Buna karşılık İsrail, çarşamba günü yaptığı açıklamada, İran’da hala vurulabilecek geniş bir hedef yelpazesine sahip olduğunu bildirdi.
İsrail ordusu sözcüsü Efi Defrin, televizyonda yayımlanan bilgilendirme toplantısında, “Ordu olarak elimizde hâlâ geniş bir hedef bankası var, operasyonlarımızı genişleteceğiz” ifadelerini kullandı.
İsrail’in tutumu
Bu noktada İsrail gazetesi Yedioth Ahronoth, “Başbakan Binyamin Netanyahu, kapalı bir toplantıda yerel konsey liderlerine, İsrail’in savaşın günler değil birkaç hafta süreceği varsayımıyla hareket ettiğini söyledi. Bu bilgi, toplantıya katılan kaynaklara dayanıyor” diye yazdı.
Gazete, “Netanyahu’nun açıklamalarını duyanlara göre İsrail’in hedefi, bu yıl nisan ayı başında başlayan büyük Yahudi bayramı Hamursuz öncesinde savaşın en şiddetli aşamasını sona erdirmek ya da en azından İran’ı füze kapasitesinin büyük bölümünden arındırılmış bir noktaya getirmek” ifadelerini kullandı.
Haberde ayrıca Netanyahu’nun, toplantıya katılanlara şu sözleri söylediği aktarıldı: “Dikkate aldığımız farklı etkenler var. Bu mesele yalnızca bir ya da iki gün değil. Bunun bir ay mı yoksa bir hafta mı süreceğini yüzde 100 kesinlikle söyleyemem.”
Gazeteye göre Netanyahu şunları da ekledi: “Şu anda bunun günlerle değil, birkaç hafta içinde ölçüleceği varsayımıyla hareket ediyoruz. Ama aynı zamanda açık konuşuyorum; Bunu kesin olarak bilmiyorum. Şu anda görevi tamamlıyoruz ve bir an bile durmuyoruz. Mümkün olan en yüksek hızla ilerliyoruz. Bunun ne kadar süreceğini bilmiyorum.”
İran’da rejim değişikliği ihtimaliyle ilgili olarak ise Netanyahu’nun, toplantıya katılanlara göre, hükümetin “bir düğmeye basar gibi” değiştirilemeyeceğini söylediği belirtildi.
Karar Trump’ın elinde
Ancak gazete, “Şu aşamada temel değişken, Başkan Donald Trump’ın savaşı durdurma kararı olmaya devam ediyor. Bu durum büyük ölçüde Amerikan kamuoyuna ve petrol fiyatlarının yükselmesine ilişkin kaygılara bağlı. Bu değerlendirme, katılımcıların aktardığı İsrailli yetkililere dayanıyor” ifadelerine yer verdi.
Habere göre, üst düzey İsrailli yetkililer arasındaki son değerlendirmeler, çatışmaların bir ila iki hafta daha sürmesinin muhtemel olduğunu gösteriyor.
Öte yandan İsrail 24 kanalı, Amerikalı yetkililere dayandırdığı haberinde, “Trump savaştan bir çıkış yolu arıyor, ancak savaşın hemen durdurulması beklenmiyor” dedi.
İsrail Kamu Yayın Kuruluşu da bir İsrailli kaynağa dayandırdığı haberinde, İsrail ile ABD’nin son günlerde İran’ın nükleer tesislerine yönelik bir saldırıyı görüştüğünü aktardı.
Haberde, “İsrail ile ABD arasındaki görüşmelerde ele alınan konular arasında, Fordo’daki nükleer tesisin altında gömülü zenginleştirilmiş materyalin hava saldırısıyla imha edilip edilemeyeceği sorusu da vardı” denildi.
Bir İsrailli kaynak, “Planlar hazır, şu anda mesele karar verilmesinden ibaret” dedi.
Kaynak ayrıca, “ABD’de, İsrail ve Amerikan hava kuvvetlerinin üst düzey isimlerinin katılımıyla görüşmeler yapıldı. Bu görüşmelerde, geçen haziran ayında Yükselen Aslan Operasyonu sırasında Fordo, Natanz ve İsfahan’daki önemli nükleer tesislere yönelik saldırılardan çıkarılan dersler değerlendirildi” diye konuştu.
Başka bir İsrailli kaynak ise İsrail ile ABD’nin birlikte çalıştığını, her ülkenin de kendi özel avantajlarını sürece kattığını söyledi.
Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff da salı günü CNBC’ye verdiği röportajda, ülkesinin “İran’ın uranyum zenginleştirme kapasitesinin neredeyse tamamını yok ettiğini” söyledi.
Witkoff’a göre bütün bu operasyonlar İsfahan, Natanz ve Fordo’da gerçekleştirildi. Ancak İranlıların santrifüj üretimine yönelik büyük bir planı bulunuyor.
Witkoff, “Gece Yarısı Çekici Operasyonu’nun ardından İranlılar, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nı topraklarından çıkardı. Eğer nükleer program savaş amaçlı değilse, neden müfettişlerin İran’a girmesine izin vermiyorlar?” ifadelerini kullandı.
