TCMB altın ve TL dönüşüm desteklerini yürürlükten kaldırdı

TCMB, altın hesaplarından TL’ye dönüşümü destekleyen düzenlemeleri kaldırdı. Zorunlu karşılık oranlarında yapılan değişiklikler Resmi Gazete’de yayımlandı.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), makrofinansal istikrarı ve parasal aktarım mekanizmasını güçlendirme amacıyla altın ve Türk lirası dönüşüm uygulamalarına ilişkin mevcut destek düzenlemelerini yürürlükten kaldırdı. Karar, 24 Ocak 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğ ile yürürlüğe girdi. Düzenlemenin, bankacılık sisteminde fonlama yapısı ve TL likiditesi üzerindeki etkilerinin önümüzdeki dönemde izlenmesi bekleniyor.

Altın ve TL dönüşüm tebliğleri kaldırıldı

TCMB, altın hesaplarından TL mevduat ve katılma hesaplarına dönüşümün desteklenmesine ilişkin 29 Aralık 2021 tarihli düzenleme ile TL mevduat ve katılma hesaplarına dönüşümün desteklenmesine ilişkin 21 Aralık 2021 tarihli düzenlemeyi yürürlükten kaldırdı. Böylece söz konusu destek mekanizmaları sona erdi.

Yurt dışı TL borçlarda zorunlu karşılık artışı

Makroihtiyati Çerçeveye İlişkin Basın Duyurusu’na göre, yurt dışından temin edilen bir yıla kadar vadeli Türk lirası borçlara uygulanan zorunlu karşılık oranları 2 puan artırıldı. Türk lirası cinsi yurt dışı repo işlemlerinden sağlanan fonlar ve yurt dışından kullanılan krediler için oranlar, bir aya kadar vadede yüzde 20, üç aya kadar vadede yüzde 16, bir yıla kadar vadede ise yüzde 14 olarak belirlendi.

Ayrıca bir yıla kadar vadeli yurt dışı bankalar mevduatı ve katılım fonu ile yurt dışı merkeze olan yükümlülükler için zorunlu karşılık oranı yüzde 14’e yükseltildi.

Kur ve fiyat korumalı hesaplarda yeni oranlar

“Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’te Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ” kapsamında kur ve fiyat koruma destekli hesaplara uygulanacak zorunlu karşılık oranları yeniden düzenlendi. Altı aya kadar vadeli hesaplarda oran yüzde 40’a çıkarıldı. Bir yıla kadar vadeli ile bir yıl ve daha uzun vadeli hesaplarda ise oran yüzde 22 olarak belirlendi.

TÜFE, ÜFE ve TLREF endekslerine bağlı değişken faizli hesaplar için zorunlu karşılık oranı yüzde 10 olarak açıklandı.

Diğer yükümlülüklerde düzenleme

Bankaların diğer yükümlülüklerine ilişkin zorunlu karşılık oranlarında da değişiklik yapıldı. Yurt dışı bankalar mevduatı ve katılım fonu dahil olmak üzere bir yıla kadar vadeli yükümlülüklerde oran yüzde 8 oldu. Üç yıla kadar vadeli yükümlülüklerde oran yüzde 5,5, üç yıldan uzun vadeli yükümlülüklerde ise yüzde 3 olarak belirlendi.

Kalkınma ve yatırım bankalarının bir yıldan uzun vadeli ihraç ettiği menkul kıymetlerde zorunlu karşılık oranı yüzde 0 olarak tespit edildi. Bankaların vadesiz yurt dışı bankalar mevduatı ve katılım fonlarından ana ortaklıklarına ait olanlar için ise oran yüzde 0 olarak uygulandı.

Yürürlük ve uygulama

Tebliğ, yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi. Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin hükümler TCMB Başkanı tarafından yürütülecek.