Potansiyel bir durgunluk: Küresel ekonomi belirsizliğin esiri olmuş durumda
Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğinin aksaması ve artan enerji fiyatları, küresel ekonomide durgunluk ihtimaline yönelik endişeleri beraberinde getiriyor.
Amerika Birleşik Devletleri, İsrail ve İran arasında tırmanan gerilim, dünyanın en önemli enerji tedarik koridorlarından Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğini doğrudan etkiledi. Küresel petrol ve doğalgaz arzının yaklaşık beşte birinin sağlandığı boğazdaki nakliye kısıtlamaları, enerji tedarikinde aksamalara ve fiyatlarda keskin yükselişlere neden oldu.
Ülkelerde Enerji Kaynaklı Kesintiler Başladı
ABC News tarafından yayımlanan bir rapora göre, yaşanan krizin sonuçları çeşitli ülkelerde hızla hissedilmeye başlandı. Avrupa'da jet yakıtı fiyatlarındaki artış nedeniyle binlerce uçuş iptal edilirken, Filipinler enerji sektöründe olağanüstü hal ilan etti.
Aynı rapor kapsamında, Pakistan'ın ulaşımla ilgili yakıt tüketimini azaltmak amacıyla çalışmaları iki hafta süreyle askıya alma kararı aldığı belirtildi.
Ekonomistlerin Durgunluk ve Enflasyon Değerlendirmeleri
Oxford Economics Baş Ekonomisti Ryan Sweet, petrol fiyatlarındaki artışın enflasyonu doğrudan etkileyerek ekonomik aktiviteyi yavaşlattığını, ancak küresel ekonominin durgunluğa girip girmediğini değerlendirmek için henüz erken olduğunu ifade etti. Doug Burgum ise ABD'de ekonomik bir durgunluk yaşanmadığını ve temel göstergelerin güçlü olduğunu dile getirdi.
Analist Paul Krugman, krizin devam etmesi halinde küresel bir durgunluğun daha olası hale geleceğini belirtti. Krugman, fiyatların tüketicilerin karşılayamayacağı seviyelere çıkmasıyla piyasaların "talep yıkımı" olarak bilinen durumla karşı karşıya kalabileceğini kaydetti.
Büyüme Tahminleri ve Olası Senaryolar
Uluslararası Para Fonu (IMF) 2026 yılı için küresel ekonomik büyüme tahminini yüzde 3,1 olarak açıklarken, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) büyümenin yüzde 2,9 seviyesinde istikrarlı kalacağını öngörüyor. Ancak alternatif senaryolarda, devam eden huzursuzluğun küresel büyümeyi durgunluk sınırı kabul edilen yüzde 2'nin altına düşürebileceği ifade ediliyor.
Krizin sürmesi durumunda petrol fiyatlarının varil başına 190 dolara kadar çıkabileceği ve küresel enflasyon oranlarının yüzde 7,7'ye ulaşabileceği tahmin ediliyor. Bu tablodan en çok düşük gelirli ülkeler ile enerji ithalatında Hürmüz Boğazı'na bağımlı olan ülkelerin etkileneceği belirtiliyor.
