Trump’tan İran kararı için kritik toplantı: Son söz Durum Odası’nda
ABD Başkanı Donald Trump, Amerikalı ve İranlı müzakereciler tarafından hazırlanan mutabakat taslağıyla ilgili nihai kararın verilmesi için Ulusal Güvenlik ekibini Beyaz Saray’daki Durum Odası’nda topluyor.
Taraflar anlaşmaya yaklaşırken, nükleer program ve zenginleştirilmiş uranyum meselesi çözüm bekleyen başlıklar arasında yer alıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen görüşmelerde hazırlanan mutabakat taslağına ilişkin karar aşamasına gelindiğini açıkladı.
Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Trump, Ulusal Güvenlik ekibiyle Beyaz Saray’daki Durum Odası’nda bir araya geleceğini belirterek, anlaşma konusunda son değerlendirmelerin yapılacağını duyurdu.
Anlaşmanın hayata geçirilmesi halinde, Şubat ayında başlayan krizden bu yana Washington ile Tahran arasında kaydedilen en önemli diplomatik gelişmelerden biri yaşanmış olacak.
Trump: Deniz ablukası kaldırılacak
Trump, paylaşımında İran’a yönelik deniz ablukasının kaldırılacağını ifade etti.
ABD Başkanı ayrıca uranyum konusunda İran ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile koordinasyon sağlanacağını, elde edilen uranyumun kontrol altına alınarak imha edileceğini öne sürdü.
Trump’ın açıklamalarındaki bir diğer dikkat çekici unsur ise yaptırımlara ilişkin mesajı oldu.
“Yeni bir bildiriye kadar para transferi olmayacak” ifadesini kullanan Trump, İran’a yönelik mali kısıtlamaların tamamen kaldırılmasının henüz gündemde olmadığını gösterdi.
Hürmüz Boğazı vurgusu
Trump, Hürmüz Boğazı’nın derhal ve herhangi bir ücret uygulanmaksızın uluslararası gemi trafiğine açılması gerektiğini de söyledi.
Basına yansıyan bilgilere göre Pakistan’ın arabuluculuğunda şekillenen mutabakat taslağı, ABD ile İran arasında 60 günlük bir ateşkes dönemini öngörüyor.
Bu süre boyunca Washington’ın İran üzerindeki deniz ablukasını kaldırması ve Hürmüz Boğazı’ndaki ticari hareketliliğin normalleşmesi planlanıyor.
Taslakta ayrıca tarafların, ateşkes süresi boyunca çözüm bekleyen konular üzerinde müzakereleri sürdürmesi hedefleniyor.
Nükleer dosya masada kalmaya devam ediyor
Görüşmelerde ilerleme sağlanmasına rağmen İran’ın nükleer programı anlaşmanın önündeki en önemli başlıklardan biri olmayı sürdürüyor.
Özellikle yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının geleceği ile İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin kapsamı konusunda taraflar arasında görüş ayrılıklarının devam ettiği belirtiliyor.
Amerikan yönetimi, bu başlıklarda daha net güvenceler isterken, Tahran da nükleer faaliyetlerine ilişkin bazı haklarının korunmasını talep ediyor.
Taslağa göre önümüzdeki 60 günlük dönemde bu dosyalar üzerinde ayrıntılı müzakereler yürütülecek.
İran’dan ilk tepki
Trump’ın açıklamaları İran basınında da yankı buldu.
İranlı kaynaklara dayandırılan haberlerde, ABD Başkanı’nın açıklamalarının bazı bölümlerinin mevcut müzakere metniyle tam olarak örtüşmediği öne sürüldü.
Yarı resmi Fars Haber Ajansı, Trump’ın Hürmüz Boğazı’yla ilgili açıklamalarına dikkat çekerek, taslak metinde İran’ın boğazdan geçişlerde ücret almamasını zorunlu kılan açık bir hüküm bulunmadığını savundu.
İran tarafı ayrıca müzakerelerin tamamlandığı yönündeki değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor.
Nihai karar bekleniyor
Trump’ın Durum Odası’nda gerçekleştireceği toplantının ardından anlaşmanın geleceğine ilişkin daha net bir tablo ortaya çıkması bekleniyor.
Amerikalı yetkililer daha önce yaptıkları açıklamalarda, müzakerecilerin prensipte uzlaşmaya vardığını ancak nihai onayın henüz verilmediğini belirtmişti.
İran tarafında da anlaşmanın yürürlüğe girmesi için üst düzey siyasi makamların onayının gerektiği ifade ediliyor.
Taraflar arasındaki temaslar sürerken gözler şimdi Beyaz Saray’dan çıkacak karara çevrilmiş durumda. Olası bir uzlaşma, yalnızca ABD ile İran arasındaki ilişkiler açısından değil, enerji piyasaları ve Hürmüz Boğazı üzerinden yürüyen küresel ticaret açısından da yakından takip ediliyor.
