Petrol piyasaları Washington’dan gelecek karara kilitlendi: Fiyatlar haftayı sert kayıpla kapatmaya hazırlanıyor
ABD ile İran arasında ateşkesin uzatılabileceğine ilişkin haberler ve diplomatik çözüm beklentilerinin güçlenmesi, petrol fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.
Brent ve ABD ham petrolü haftanın son işlem gününde gerilerken, piyasalar şimdi Washington’dan çıkacak nihai kararı bekliyor.
Küresel petrol piyasalarında yönü bu kez savaş haberlerinden çok diplomatik gelişmeler belirledi.
ABD ile İran arasında 60 günlük yeni bir ateşkes uzatmasının gündemde olduğuna yönelik haberlerin ardından petrol fiyatları cuma günü düşüşünü sürdürdü. Piyasalarda, çatışmaların daha fazla büyümeyeceği ve Hürmüz Boğazı’ndaki risklerin azalabileceği beklentisi öne çıktı.
Bu gelişmelerin etkisiyle petrol vadeli işlemlerinde satış baskısı hız kazandı.
Reuters’ın derlediği verilere göre, petrol fiyatları haftalık bazda Nisan ayının başından bu yana en sert düşüşünü yaşamaya hazırlanıyor.
Brent ve WTI’da sert gerileme
Hafta boyunca Brent petrol yaklaşık yüzde 11 değer kaybetti. Bu, Nisan ayının ilk haftasından bu yana görülen en büyük haftalık düşüş olarak kayıtlara geçti.
ABD ham petrolü (WTI) ise yüzde 9’un üzerinde gerileyerek son altı haftanın en sert haftalık kaybını yaşadı.
Her iki gösterge de gün içinde Nisan ortasından bu yana en düşük seviyelerini test etti.
Temmuz vadeli Brent petrol kontratı 1,74 dolar düşüşle varil başına 91,97 dolara geriledi.
Daha yüksek işlem hacmine sahip Ağustos vadeli Brent kontratı ise 1,64 dolar değer kaybederek 91,06 dolardan işlem gördü.
ABD ham petrolü de 1,35 dolarlık kayıpla 87,55 dolar seviyesine indi.
Piyasalar ateşkes ihtimalini fiyatlıyor
Petrol fiyatlarındaki geri çekilmenin temel nedenlerinden biri, Washington ile Tahran arasında yürütülen temasların olumlu yönde ilerlediğine ilişkin haber akışı oldu.
ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü yaptığı açıklamada İran ile müzakere edilen mutabakat taslağı konusunda nihai kararın verilmesi için Ulusal Güvenlik ekibini Beyaz Saray Durum Odası’nda toplayacağını duyurdu.
Daha önce Amerikan ve İranlı kaynaklar, tarafların prensipte bazı başlıklarda ilerleme kaydettiğini açıklamıştı.
Piyasa oyuncuları ise olası bir anlaşmanın, enerji arzı üzerindeki jeopolitik baskıyı azaltabileceği görüşünde.
Hürmüz Boğazı anlaşmazlığın merkezinde
Müzakerelerde öne çıkan başlıklardan biri de Hürmüz Boğazı’nın geleceği.
İran’a yakınlığıyla bilinen Fars Haber Ajansı, Tahran yönetiminin ABD ile yürütülen anlaşma sürecinin son aşamalarına geldiğini ancak nihai onayın henüz verilmediğini bildirdi.
Ajansa göre taslak metin, İran’ı Hürmüz Boğazı’nı hiçbir kısıtlama olmaksızın açmaya zorlamıyor.
Haberde, boğazın yeniden açılacağı ancak bunun önceden belirlenmiş düzenlemeler çerçevesinde gerçekleşeceği belirtildi.
İran tarafı ayrıca savaşın sona ermesinin ardından boğazdaki deniz trafiğini düzenlemeyi ve geçiş ücretleri uygulamayı planladığını savunuyor.
Trump ise yaptığı açıklamalarda Hürmüz Boğazı’nın herhangi bir ücret veya kısıtlama olmaksızın uluslararası ulaşıma açılması gerektiğini ifade ediyor.
Analistler ne diyor?
Price Futures Group analisti Phil Flynn, piyasadaki belirsizliğin devam ettiğini belirterek Trump’ın zaman zaman diplomatik çözümden söz ederken zaman zaman askeri seçeneklere vurgu yapmasının yatırımcıların yön bulmasını zorlaştırdığını söyledi.
UBS analisti Giovanni Staunovo ise petrol akışının hâlâ tam anlamıyla normale dönmediğine dikkat çekti.
Staunovo, “Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatları halen sınırlı ve küresel stoklar düşmeye devam ediyor. Buna rağmen piyasaların odağında ABD ile İran arasında anlaşma ihtimali bulunuyor” değerlendirmesinde bulundu.
Hürmüz Boğazı neden önemli?
Dünya petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, normal şartlarda küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzının yaklaşık beşte birine ev sahipliği yapıyor.
Son haftalarda bölgede yaşanan çatışmalar nedeniyle deniz trafiğinde ciddi düşüş yaşandı.
Piyasalarda son günlerde görülen sert dalgalanmaların önemli bölümü de Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılıp açılmayacağına ilişkin beklentilerden kaynaklandı.
İşlem seanslarında petrol fiyatlarının zaman zaman yüzde 6’ya varan geniş bantta hareket etmesi, belirsizliğin boyutunu ortaya koydu.
Bankalar tahminlerini güncelliyor
ING analistleri, Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılmasının petrol piyasasına kısa vadede önemli rahatlama sağlayacağını ancak normalleşme sürecinin zaman alabileceğini belirtiyor.
Commerzbank ise mevcut risklerin devam edeceği varsayımıyla Brent petrol tahminlerini yukarı yönlü revize etti.
Banka, Brent petrolün Eylül sonunda varil başına 90 dolara, yıl sonunda ise 85 dolara ulaşabileceğini öngörüyor. Bu tahmin, Hürmüz Boğazı’ndaki normal deniz trafiğinin yaklaşık iki ay daha tam olarak sağlanamayacağı varsayımına dayanıyor.
Japonya verileri dikkat çekti
Bölgedeki gerilimin enerji ithalatçısı ülkeler üzerindeki etkisi de hissedilmeye devam ediyor.
Ortadoğu petrolüne büyük ölçüde bağımlı olan Japonya’nın ham petrol ithalatı geçen ay, Nisan 2025’e kıyasla yüzde 66 geriledi.
Bu veri, Hürmüz Boğazı ve Körfez bölgesinde yaşanan gelişmelerin küresel enerji arzı üzerindeki etkisinin yalnızca fiyatlarla sınırlı kalmadığını, fiziksel sevkiyat zincirlerini de doğrudan etkilediğini ortaya koyuyor.
Piyasaların gözü şimdi hem Beyaz Saray’dan gelecek kararda hem de Tahran’ın anlaşmaya ilişkin vereceği nihai yanıtta olacak.
