Öğrenciler yaz tatilini nasıl değerlendirmeli? / Al Ain Türkçe Özel

20 milyondan fazla öğrenci bugün karnelerini alarak yaklaşık 3 ay sürecek yaz tatiline girdi. Peki öğrenciler yaz tatilini nasıl değerlendirmeli? Eğitim ve Kariyer Uzmanı İsmail Yolcu bu soruyu Al Ain Türkçe için cevapladı.
Karnelerini alan öğrenciler yaz tatiline başladı. Öğrencilerin okuldan soğumaması ve eğitim disiplininden uzaklaşmaması için yaz tatilinde bazı noktalara dikkat edilmesi gerekiyor. Özellikle önümüzdeki yıl sınava girecek olan 8 ve 12. sınıflar yaz tatilini boş geçirmemeli. Hatta 11. sınıflar da yaz tatilinde eğitimden uzaklaşmamalı. Yaz tatilinin verimli geçirilebilmesi için öğrenciler kadar velilere de görev düşüyor. Eğitim ve Kariyer Uzmanı İsmail Yolcu, öğrencilerin yaz tatilinin nasıl değerlendirmesi gerektiğini Al Ain Türkçe’ye anlattı.
Öğrenciler yaz tatillerini nasıl geçirmeli, nelere dikkat etmeliler?
Öğrenciler için yaz tatili demek, dinlenmek, eğlenmek ve yeni deneyimler kazanmak için harika bir fırsat olduğu kadar, sonraki eğitim-öğretim yılı içinde bulunmaz bir fırsat.
Öğrencilere yaz tatili için başlıca önerilerimiz ise şu şekilde:
Dinlenme:
Yorucu ve uzun bir okul hayatı ve akademik yılın ardından öğrencilerin dinlenmeye ihtiyacı olduğu aşikardır. Yaz tatilinde birikin stresten uzaklaşmak, uyku düzenini düzeltmek oldukça önemli bir konudur. Bunun için yeterli miktarda uyumak, özellikle ilgi alanlarına hitap eden kitaplar ve dergiler okumak, yürüyüş yapmak gibi aktiviteleri de özellikle tavsiye ediyoruz.
Hobiler, Özel Yetenekler:
Yaz tatilinde öğrencilerin yeni hobiler edinmek ya da var olan hobilerini geliştirmek, yetenek ve ilgilerine göre aktiviteler yapmak çok uygun bir dönemdir. Özellikle koleksiyon, belirli bir spor branşının tarihsel gelişiminin araştırılması ve o spora amatör şekilde başlanması yaz tatilinin vazgeçilmezleri arasında yerini almalıdır. Ayrıca resim, müzik, drama, dans gibi ilgi duyulan alanlara özellikle grup etkinliği olarak kurslara başlamak ya da YouTube gibi açık kaynaklar üzerinden temel bilgilerin alınması ve geliştirilmesini özellikle tavsiye ediyoruz.
Kitap Okumak ama Anlayarak Okumak:
Yaz tatilinde kitap okumak ilk akla gelen en nitelikli etkinliklerin başında yer almaktadır. Ne var ki ülkemizde yanlış anlaşılan konuların başında kitap okuma kültürü gelmektedir. Şöyle ki kitapları günlük faaliyetlerin arasına değil, günün sonunda uyku öncesinde programlara sıkıştırma telaşı maalesef anlayarak, üzerinde durarak yani verimli kitap okumanın önüne geçmektedir. Bizim önerimiz özellikle günlük rutin programların arasına, “boş zamanlarda kitap okurum” cümlesinin tam tersine “dolu zamanlarda kitap okumak” yapılacak en güzel etkinliklerin başında gelmektedir. Peki hangi tür kitaplar okunmalı? Öncelikle öğrencilerin kitap okumalarını teşvik etmek ve kitaplardan uzaklaştırmamak için öncelikle bulundukları sınıf/yaş kategorisine kitaplar seçilmeli ama buradaki en büyük paradoks öğrencilerin okuyacakları kitapları anne-babaların değil, öğrencilerin seçmesi çok önemli bir konudur. Yeni alınan kitaplar öğrencileri çok cezbedeceği gibi vazgeçilmezler arasında yer alan özellikle yerli ve dünya klasik kitapları zaten her evde olmalıdır. Buradaki en büyük önerimiz kitap okuma saatlerinde ailece kitap okunması öğrencileri daha da şevkle ve heyecanla kitap okumaya yönlendirecektir. Unutulmamalı ki ülkemizdeki son yıllardaki sınav formatları kitap okuyan öğrencileri ödüllendirmektedir. Sistem okuduğunu anlayan öğrenciyi, okuduğunu ilk okuduğunda anlayan öğrenciyi, okuduğunu en iyi yorumlayan öğrenciyi ödüllendirmektedir. Son yıllarda özellikle sadece Türkçe branşında değil özellikle Fen, Sosyal ve Matematik branşlarında da öğrencilerin çözdükleri soruların kelime ve satır sayıları hemen hemen aynı düzeydedir. Örneğin 2023 LGS’de Fen Bilgisi branşındaki toplam kelime sayısı 2 bin 100’lerde iken, Türkçe branşındaki toplam kelime sayısı 2 binin altında kalmıştır. O nedenle kitap okumayı sadece kültürel bir eylem olarak görmemek, akademik bir yatırım olarak da görmeli ve kitap okumayı adeta lisanslı bir sporu yapıyormuşçasına çok ciddi zihinsel antrenmanlar ve üzerinde durularak yani anlayarak okumak çok büyük önem arzetmektedir. Ve kesinlikle dinç bir zihinle kitap okunmasını tavsiye ediyoruz.
Sosyal Sorumluluk Projeleri:
İnsanlığa faydalı olma amaçlı gönüllü faaliyetlere katılmak yaz tatilleri için huzur dolu, iç huzura ulaşma yolunda çok etkili bir faaliyettir. İlk akla gelen hayvan barınakları, çevre temizliği gibi konular olmakla birlikte bulunduğumuz il ve ilçelerdeki özellikle huzurevlerindeki ileri yetişkin insanlarla sohbet etmek, onların tecrübelerinden faydalanmak çok ama çok önemlidir. Kesinlikle tecrübe aktarımı konusunu öğrencilerimizin öncelemelerini ve bu tip faaliyetlere katılmalarını tavsiye ediyoruz.
Spor Faaliyetleri:
Yaz tatilinde ilk akla gelen spor faaliyeti yüzmek olarak algılansa da aslında temel spor aktivitesi şüphesiz ki yürüyüştür. Özellikle yürüyüş yapma konusunu şu şekilde öneriyoruz, üzerinde sohbet edeceğimiz bir konu, bu konu fen, matematik gibi bir dersin konusu eşliğinde yürüyüş yaparken özellikle yalnız başına değil, arkadaş ya da aile ile birlikte yürüyüş esnasında üzerinde sohbet edilen konu beynimizce daha anlaşılır bir hal alacaktır. Yürüyüş yaparken insan kendi yaşadığı problemleri de zihninde çözüme kavuşturma konusunda oldukça yeteneklidir. Yürüyüşün dışında bisiklete binmek, futbol, basketbol gibi sporlar da öğrencilere oldukça keyifli anlar yaşatır ve sosyalleşme konusunda oldukça güzel bir fırsat sunar. Sporu sadece yaz tatillerinde değil hayatımızın her anında olacak şekilde özellikle tavsiye ediyoruz.
Seyahat:
Hiç bilmediğimiz bir coğrafyayı, şehri, ilçeyi, kasabayı ve tabi ki müze/ören yerlerini keşfetmek ve özellikle gideceğimiz yeni mecraları gitmeden önce internet üzerinden, videolardan keşfedip o şekilde gitmek öğrencilerimiz için çok cazip ve ilgi çekiciliği yüksek bir faaliyet olacaktır. Farklı kültürleri tanımak, öğrenmek, iklim, coğrafya, turizm, ekonomik açıdan da insanoğlu gördüğü, bildiği yerleri daha çabuk içselleştirmektedir. Ve tabi ki seyahatlerin başlıca etkinliği fotoğraf çekmek inanılmaz bir görsel şölen olacaktır. Seyahatler, keşifler insanoğluğunun var olduğu günden bugüne yapmış olduğu vazgeçilmez bir ihtiyaç ve faaliyet alanıdır. Kesinlikle tavsiye ediyoruz.
Beceri Temelli Etkinlik:
Yaz tatili denilince uzanmak, dinlenmek, yüzmek gibi bir hayal gözümüzün önüne gelse de özellikle el becerilerimizin hiç yatkın olmadığı şeyleri yapmak hem zihinsel performansımızın artmasına hem de sıradan gibi görünen şeylerin aslında ne kadar çok beceri ve zeka gerektirdiğini gözler önüne serecektir. Örnek verecek olursak meyve-sebze dikmek, budamak, yemek yapmak, resim kursu, arabaların mekanik dizaynı hakkında bilgi edinmek gibi normalde hiç ilgimizin olmadığı konulara yoğunlaşmak oldukça ilginç ve öğretici bir etkinlik olacaktır. Bu tip etkinliklere en kolay ulaşma yolu tanıdıklar yoluyla tamirhaneler, berber/kuaför salonları ya da kurslar ve atölye çalışmalarıdır. Kesinlikle tavsiye ediyoruz. Ayrıca yeni bir dil yani ikinci bir yabancı dili sözlükler üzerinden, YouTube vb. açık kaynaklardan temel anlamda öğrenmeye başlamak da oldukça ilgi çekici bir beceri temelli etkinlik olacaktır.”
Veliler yaz tatillerinde çocukları için neler yapmalılar?
“Ara Sınıf Grubu Öğrencilerinin Velileri: Çocukları sınava girmeyecek yani çocukları ara sınıflarda olan öğrencilerin anne-babaları, çocuklarının yapacakları her türlü etkinlikte birlikte zaman geçirmekle birlikte, çocuklarını serbest bırakacakları etkinlik ve faaliyetlerde kendileri de dinlenmelidir. Ancak özellikle kitap okuma aktivitelerinde ailece kitap okuma, dijital detoks dediğimiz aşırı sosyal medya kullanma konusunda çocuklarına rol model olmalıdırlar. Ayrıca aileler yaz tatili döneminde öğrencilerine haftalık hatırlama ve tekrar yapma ders çalışma programlarını mümkünse rehber öğretmenler aracılığı ile ya da öğrencileri ile birlikte yapmalıdırlar.
Sınav Grubu Öğrencilerinin Velileri: Özellikle çocukları sınava girecek olan aileler unutmasınlar ki uzun yaz tatillerinin tamamı tatil planlamasıyla geçmemekte, yapılacak bir aylık tatillerin dışında çocukları sonraki yıl yoğun ve yorucu geçecek sınavlar öncesinde temel altyapılar, hazırlıklar yapılacağı için, çocuklarının temel kitap, soru bankası, deneme sınavları gibi ihtiyaçlarının karşılanması konusunda ellerini çabuk tutmalılar. Özellikle kurslara başlayan öğrenciler için aileler evlerindeki rutini bozmayarak, yatma, kalkma, kahvaltı gibi alışılmış geleneklerini bozmamalıdırlar.”
SINAV GRUBU ÖĞRENCİLERİNE ÖNERİLER
Önümüzdeki yıl kritik sınavlara girecek öğrencilere yaz tatilinde neler tavsiye ediyorsunuz?
“LGS ve YKS gibi ciddi sınavlara girecek olan öğrenciler 3-4 haftalık yaz tatillerinin hemen arkasından, özellikle geçmiş sınıflara yönelik ders tekrarlarına başlamalıdırlar.
Kurs takviyesi alan öğrenciler kursların programlarına bir an önce uymak için tatilleri içerisinde uyuma, kalkma, beslenme gibi alışkanlıklarından çok uzaklaşmamalıdırlar.
Özellikle üniversite hazırlık öğrencileri (YKS) TYT adı verilen oturumuna yönelik olarak yoğun bir çalışma programı içerisine girebilirler, ki ülkece bu tip hazırlık zaten alışılageldik bir çalışma metodudur. Hal böyle iken öğrencilerin doğru çalışma yöntemlerinden uzaklaşmadan yani önce konu çalışıp, sonra soru çözme şeklinde bir yol izlemeleri daha sağlıklı olacaktır.
Özellikle okullar açılmadan hemen önce değil, mümkünse iki hafta öncesinden cep telefonu alışkanlığı, Netflix, YouTube gibi dijital içerik üretici platformlarından kopuş yapmaları, yine uyku ve beslenme gibi alışkanlıklarında okul dönemi programa dönüş yapmalarını öneriyoruz.”