Naci Görür'den İstanbul depremi ve Marmara için kritik uyarı
Prof. Dr. Naci Görür, ABD basınında yer alan İstanbul depremi analizlerini değerlendirerek Marmara için bilimsel çalışma çağrısını yineledi ve “ölümcül soru” dediği kritik noktaya dikkat çekti.
İstanbul depremi tartışması ABD basınında yer alan analizlerle yeniden gündeme gelirken, yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür değerlendirmeleriyle dikkat çekti. Marmara’nın deprem geçmişine işaret eden Görür, bilimin “tamamlanması” gerektiğini vurguladı ve İstanbul’u hazırlık eksenine çeken kritik bir soru sordu.
Bilimsel tartışmaya sert eleştiri
ABD basınından Science dergisi ve The New York Times’ta Marmara Denizi’nde olası deprem araştırmasına ilişkin haberlerin yankıları sürerken, çalışmaya itiraz eden Prof. Dr. Osman Bektaş’ın ardından Prof. Dr. Naci Görür de konuya ilişkin görüşlerini paylaştı.
Görür, tartışmalara yönelik eleştirisini “Bilim dünyası gerekeni yapmadan topu taca atıyor” sözleriyle dile getirirken, Marmara üzerine araştırmaların sürmesi gerektiğini belirterek şu ifadeleri kullandı: "Marmara iç denizi depremle oluşmuşsa ve siz onu en son belirli bir ayrıntı düzeyinde 1999’da inceleyebiliyorsanız, zaten ne demek istediğim anlaşılır. Bilim sonsuza kadar devam eder. Marmara’nın bir eksiği, gediği varsa bunu tamamlar ve yayınlarsınız. O zaman Marmara’nın ne olduğu, ne olmadığı netleşir"
“Kahve sohbeti” değil: Araştırma ve hazırlık
Bilimsel söylemlerin günlük sohbet düzeyinde kalamayacağını vurgulayan Görür, “Yazmak, çizmek gerekir; dünyada okunmak gerekir. Aksi halde kimse sizi ciddiye almaz. Kısacası araştırma yapmak şart” dedi.
Marmara ve fay sistemi dikkate alındığında deprem mekanizmasının açıkça görülebileceğini belirten Görür, bir sonraki adımın bölgeyi depreme hazırlamak olması gerektiğini söyledi. İstanbul’un tarihsel deprem kayıtlarını hatırlatan Görür, “Bu kentte tarih boyunca 7,0’nin üzerinde çok sayıda deprem olduğunu duymuşsunuzdur. Şimdi ölümcül soru şu: Neden İstanbul’un ya da başka herhangi bir yerin deprem sistemini ayrıntılı biçimde inceleyip bu kentleri deprem dirençli hale getirmiyoruz?” sözleriyle çağrısını yineledi.
Science–NYT hattında “İstanbul depremi” tartışması
İstanbul’da beklenen depreme ilişkin 7.0 büyüklüğünün işaret edildiği, Science’ta yer alıp New York Times’ta "İstanbul adeta nişan alınmış durumda" ifadesiyle gündeme taşınan makaleye Prof. Dr. Osman Bektaş’tan itiraz gelmişti. Bektaş’ın itirazı Science dergisinin web sitesinde yayımlanırken, "Yeniden değerlendirme gereklidir" ifadeleri kullanılmıştı.
Aralık ayında Science’ta yayımlanan çalışmada, Marmara Denizi altındaki Kuzey Anadolu Fayı’nın kilitli bölümünde biriken enerjinin kritik seviyeye ulaştığı ve bunun İstanbul için büyük bir deprem riskine işaret ettiği belirtilmiş; 1766’dan bu yana kırılmayan kilitli fay segmentinde gerilimin arttığı vurgulanmıştı. Çalışmaya paralel olarak, bazı yer bilimcilerin Marmara’da kırılacak fay hattı kalmadığı yönündeki görüşleri de tartışmayı büyütmüştü.
