Mali'de terörizm ve isyan arasındaki ittifak
Mali’de son dönemde yaşanan saldırılar, ideolojik olarak birbirine uzak iki yapının pragmatik bir ittifak kurduğunu ortaya koyuyor.
Mali'de Jama'at Nasr al-Islam wal Muslimin ile Azawad Kurtuluş Cephesi arasındaki yakınlaşma, ülkenin kuzeyinde dengeleri yeniden şekillendiriyor.
Her iki tarafın hedefleri temelde farklı olsa da, uzmanlara göre bu iş birliğinin merkezinde ortak düşman bulunuyor; 2020’den bu yana iktidarda olan askeri yönetim ve onu destekleyen Rus paramiliter unsurlar.
Son saldırılar kapsamında silahlı gruplar, başkent Bamako çevresi dahil olmak üzere stratejik noktalara saldırılar düzenledi. Bu operasyonlar sonucunda kuzeydeki Kidal kenti yeniden bu grupların kontrolüne geçti ve Savunma Bakanı Sadio Camara hayatını kaybetti.
2024’te kurulan Azawad Kurtuluş Cephesi, ülkenin kuzeyinde bağımsızlık hedeflerken, Jama'at Nasr al-Islam wal Muslimin daha çok dini temelli bir siyasi düzen kurmayı amaçlıyor. Buna rağmen 2025’te yeniden kurulan ittifak, sahada somut sonuçlar üretmeye başladı.
Uzmanlara göre anlaşma kapsamında taraflar arasında görev paylaşımı yapıldı. Ayrılıkçı gruplar şehir merkezlerinin yönetimini üstlenirken, cihatçı unsurlar kırsal alanlarda etkinlik gösteriyor. Ayrıca patlayıcılar ve havan topları gibi askeri kabiliyetlerin paylaşılması da iş birliğini güçlendiren unsurlar arasında yer alıyor.
Mevcut tablo, 2012’de Tuareg isyancıları ile radikal gruplar arasında kurulan ve kısa sürede çöken ittifakı hatırlatıyor. O dönemde de kuzeyde stratejik bölgeler ele geçirilmiş, ancak taraflar daha sonra birbirine karşı savaşmıştı.
Bugünkü iş birliğinin ne kadar süreceği ise belirsizliğini koruyor. Uzmanlar, bu tür ittifakların genellikle kısa vadeli hedeflere odaklandığını ve uzun vadede çıkar çatışmaları nedeniyle dağılma riski taşıdığını vurguluyor.
Analistlere göre bu ittifakın temel amacı doğrudan iktidarı ele geçirmekten ziyade, devlet otoritesini zayıflatmak ve meşruiyetini sarsmak. Yoğun saldırılarla güvenlik baskısını artırarak yönetimin çökmesini sağlamak hedefleniyor.
Bununla birlikte, ittifakın gerçek sınavı ele geçirilen şehirlerin yönetimi olacak. Özellikle Kidal gibi stratejik merkezlerde kontrolün nasıl sağlanacağı, bu ortaklığın geleceğini belirleyecek en kritik unsur olarak öne çıkıyor.