Hürmüz'de krizin faturası ağırlaşıyor: Tam 50 milyar dolarlık kayıp var
Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla Körfez ülkelerinin enerji kaybı 50 milyar doları geçti. Günlük petrol ihracatındaki düşüş ve küresel piyasalardaki son veriler burada.
Orta Doğu’da tırmanan çatışmalar ve Hürmüz Boğazı’nın deniz trafiğine kapanması, Körfez ülkelerinin petrol ve LNG ihracatını durma noktasına getirirken bir aylık toplam kayıp 50 milyar doları aştı.
Hürmüz Boğazı'nda bir aydır devam eden kriz, küresel enerji piyasalarında modern dönemin en büyük arz kesintilerinden birine neden oldu. Türkiye Enerji Stratejileri ve Politikaları Araştırma Merkezi (TESPAM) verilerine göre, 27 Şubat - 30 Mart 2026 döneminde bölge ülkelerinin toplam enerji geliri kaybı 50 milyar dolar barajını geçti.
ABD, İsrail ve İran hattındaki askeri hareketliliğin ardından kapanan boğaz, Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) dünya pazarlarına erişimini kesti. Kriz öncesi günlük 12 milyon 323 bin varil olan toplam petrol ihracatı, mart sonu itibarıyla 7 milyon 833 bin varile kadar geriledi.
Petrol ve LNG gelirleri sert düştü
Sadece ham petrol satışlarındaki düşüşün maliyeti 15 milyar 275 milyon dolar olarak hesaplandı. Sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ve petrokimya ürünlerindeki aksamalar eklendiğinde tablonun vahameti arttı. Katar ve BAE gibi dünyanın en büyük LNG ihracatçılarının sevkiyatları, tanker trafiğinin durmasıyla büyük darbe aldı.
Basra Körfezi'nden çıkan petrolün yüzde 44'ünü ithal eden Çin ve Hindistan başta olmak üzere, Asya piyasalarında arz güvenliği riski oluştu. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), piyasadaki paniği yatıştırmak ve rafinerilerin ham petrol ihtiyacını karşılamak için 400 milyon varillik acil stok paketini devreye soktu.
Alternatif enerji yolları devrede
Kayıpları minimize etmek isteyen ülkeler, boru hatlarına yöneldi. Suudi Arabistan, günlük 5 milyon varil kapasiteli Doğu-Batı Ham Petrol Boru Hattı’nı tam kapasiteyle çalıştırırken, BAE Abu Dabi’den Füceyre’ye uzanan hattı kullanmaya başladı. Irak ise ihracatının bir kısmını Kerkük-Ceyhan hattı üzerinden sürdürüyor.
TESPAM Başkanı Oğuzhan Akyener, krizin enerji sistemini daha parçalı hale getirdiğini belirtti. Orta Asya petrolü, Doğu Akdeniz gazı ve Afrika üretiminin bu süreçte stratejik önem kazandığını vurgulayan Akyener, Hürmüz’e bağımlı ekonomilerde finans ve lojistik sektörlerinin de yavaşladığına dikkat çekti.
Küresel enerji dengeleri değişiyor
Yaşanan kriz petrol fiyatlarının kısa sürede varil başına 100 doları aşmasına yol açtı. IEA’nın müdahalesi fiyatların kontrolsüz yükselişini sınırlasa da bölgedeki çatışmaların uzaması durumunda gıda ve taşımacılık sektörlerinde yeni bir enflasyon dalgası bekleniyor.
