Filistinliler iki ateş arasında! İsrail şiddeti ve Hamas baskısı
Filistin topraklarında yaşayan siviller, bir yandan İsrail güçleri ve yerleşimcilerin saldırıları, diğer yandan ise Hamas'ın baskıları arasında sıkışmış durumda.
Birleşmiş Milletler tarafından görevlendirilen bağımsız bir soruşturma komisyonuna göre, Gazze Şeridi ve işgal altındaki Batı Şeria'daki siviller, haklarına yönelik "kasıtlı ve sistematik" ağır ihlallere maruz kalıyor.
Komisyon Başkanı Hintli yargıç Srinivasan Muralidhar, "Filistinli sivillere kasıtlı olarak acı çektirilmesi konusunda endişe verici bir benzerlik bulunduğunu" belirterek, "Tarafların kökenleri ve motivasyonları farklı olsa da her ikisi de İsrail'in oluşturduğu koşullar içinde hareket ediyor" dedi.
Geçen yıl yayımladığı raporda İsrail'in Gazze savaşında "soykırım" işlediği sonucuna varan soruşturma ekibi, yeni raporunda Gazze'deki sivillerin 2007'den bu yana bölgeyi yöneten Hamas tarafından da "şiddetli baskıya" maruz bırakıldığını kaydetti.
2023 sonbaharında Hamas'ın İsrail'e yönelik saldırısının ardından Gazze savaşının başlamasıyla şiddetin arttığı Batı Şeria'da ise rapor, Filistinli sivillerin İsrailli yerleşimciler tarafından giderek daha fazla hedef alındığını ortaya koydu.
Komisyon Başkanı, "Yerleşimci şiddeti, İsrail'in bu eylemleri destekleyen, mümkün kılan ve koruyan politikalarının doğrudan sonucudur" ifadelerini kullandı.
İşgale Son Verilmesi Çağrısı
BM İnsan Hakları Konseyi, İsrail ve Filistin topraklarında yaşandığı iddia edilen insan hakları ihlallerini araştırmak amacıyla üç üyeden oluşan komisyonu Mayıs 2021'de kurdu.
Salı günü yayımlanan rapor ağırlıklı olarak İsrail'in 1967'den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria'daki duruma odaklandı.
Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine dayanan AFP sayımına göre, Ekim 2023'ten bu yana Batı Şeria'da İsrail güçleri veya yerleşimciler tarafından en az 1080 Filistinli öldürüldü.
İsrail'in resmi verilerine göre ise aynı dönemde Filistinliler tarafından gerçekleştirilen saldırılarda veya askeri operasyonlar sırasında siviller ve askerler dahil 46 İsrailli hayatını kaybetti.
Soruşturma, 2023-2025 yılları arasında en az 26 Filistinlinin yerleşimciler tarafından öldürüldüğünü, en az 1570 kişinin de yaralandığını ortaya koydu.
Araştırmacılar, "Bu eğilim 2026 yılında da günlük olarak gerçekleştirilen saldırılarla devam ediyor" değerlendirmesinde bulundu.
Önümüzdeki pazartesi günü BM İnsan Hakları Konseyi'ne sunulacak rapor, yerleşimci saldırılarının gerçekleşmesine imkan sağladığı gerekçesiyle İsrail'i sorumlu tuttu.
Raporda, yerleşimci şiddetinin "İsrail'in resmi politikasını uygulayan bir araç" olduğu ve hem yerleşimci hareketinin hem de devlet politikalarının amacının "İsrail yerleşim varlığını kalıcı hale getirmek, Filistin topraklarını ilhak etmek ve Filistinlileri topraklarından uzaklaştırmak" olduğu belirtildi.
Komisyon, uzun süredir kendisini "İsrail'e karşı sistematik ayrımcılık yapmakla" suçlayan İsrail'e şiddeti durdurma çağrısında bulundu.
Raporda ayrıca İsrail'in "Filistin topraklarındaki yasa dışı işgali derhal sona erdirmesi", tüm yeni yerleşim faaliyetlerini durdurması ve tüm yerleşimciler ile yerleşimleri kaldırması gerektiği ifade edildi.
İnfaz ve İşkence İddiaları
Raporda Gazze için, "Sıradan Filistinliler, İsrail güçlerinin işlediği yaygın vahşetler ile Hamas'ın korku üzerine kurulu baskıcı yönetimi arasında sıkışıp kalıyor" değerlendirmesine yer verildi.
Hamas ile bağlantılı unsurların Gazze'de "öldürme ve işkenceyi içeren savaş suçları" dahil ciddi insan hakları ihlalleri işlediği belirtildi.
2024-2025 yılları arasında kaydedilen 249 infaz ve ağır fiziksel şiddet vakasında en az 108 kişinin hayatını kaybettiği, 384 kişinin ise yaralandığı bildirildi.
Komisyon, Hamas bağlantılı unsurların bu tür en az 60 olaya karıştığı sonucuna ulaştı.
Araştırmacılar, Hamas mensuplarının Gazze'deki Nasır Tıp Kompleksi'nde Filistinli sivillere işkence yaptığını da belirtti.
Komisyon, Gazze'deki fiili yönetimin sivillere yönelik tüm yargısız cezalandırma uygulamalarını, infazları, işkenceyi, psikolojik, fiziksel ve cinsel şiddeti derhal durdurmasını tavsiye etti.
Raporda ayrıca Hamas yönetimine, hastaneler dahil sivil tesisleri insani ve sivil amaçları dışında kullanmaktan kaçınma çağrısı yapıldı.