Ciddi bir yanlış hesaplama Hamenei'nin ölümüne yol açtı

İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri eski Komutanı Hüseyin Alai, Tahran’daki siyasi ve güvenlik çevrelerinde son derece hassas kabul edilen bir konuyu yeniden gündeme taşıdı.

İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri eski Komutanı Hüseyin Alai, çatışmaların başlamasından yalnızca üç gün önce Ali Şemhani’ye doğrudan bir uyarıda bulunduğunu ve bu uyarının ayrıntılarını açıkladı.

Alai’nin anlatımına göre, o dönemde ortaya çıkan işaretler sınırlı bir çatışmaya ya da geçici bir siyasi baskıya değil, ABD’nin “C Planı” olarak nitelendirdiği aşamaya geçtiğine işaret ediyordu. Alai, bunun yeni bir savaşın yaklaşmakta olduğu anlamına geldiğini ve savaşın ilk darbesinin doğrudan İran liderliğinin en üst noktasını, özellikle de Dini Lider Ali Hamaney’i hedef alacağını düşündüğünü belirtti. Bu bilgiler Fox News’in aktardığı bir raporda yer aldı.

X platformunda yaptığı açıklamalarda Alai, ilgili yetkilileri defalarca uyardığını ve uluslararası ile bölgesel gelişmelerin yakın bir askeri senaryoya işaret ettiğini söyledi.

Alai, “Onlara kesin olarak ‘C Planı’nın bulunduğunu ve bu planın lideri hedef alarak başlayacağını söyledim” ifadelerini kullandı. Bu değerlendirme, yalnızca istihbarat ya da askeri bir öngörü değil, aynı zamanda olası tehditlerin niteliğine ilişkin daha sert bir bakış açısını da yansıtıyordu. Buna göre olası bir çatışma, geleneksel askeri yapıyı hedef almaktan çok, karar alma merkezine darbe vurarak siyasi bir şok yaratmayı amaçlayacaktı.

Ancak Alai, uyarılarının somut bir karşılık bulmadığını ve bunun siyasi liderlik kademelerinde risk değerlendirmesine ilişkin bir boşluğun göstergesi olduğunu düşündüğünü ifade etti.

Alai’nin aktardığına göre Şemhani, böyle bir senaryonun gerçekçi olmadığını, çünkü ABD’nin Hamaney’e ulaşamayacağını veya onun yerini tespit edemeyeceğini söyledi.

Alai’nin anlattığı olayın ayrıntılarının doğruluğu ya da bağımsız kaynaklarca doğrulanma düzeyi ne olursa olsun, olayın özü İran’ın güvenlik hesaplamalarında daha geniş bir eğilime ışık tutuyor. Bu yaklaşımın, rakibin niyet ve saldırı kapasitesini değerlendirmekten çok caydırıcılık ve korunma mantığına dayandığı öne sürülüyor.

Alai’nin açıklamalarına siyasi ağırlık kazandıran unsur ise İran askeri kurumlarındaki geçmişi. Bu değerlendirmeler, dışarıdan bir muhalif ya da gözlemciden değil, Devrim Muhafızları içinde üst düzey görevlerde bulunmuş ve askeri ile bölgesel gelişmeleri uzun yıllar takip etmiş bir isimden geliyor.

Bu nedenle Alai’nin anlatımı, kişisel bir tanıklıktan öte bir anlam taşıyor. En azından güvenlik kurumları içinde, tırmanışa işaret eden göstergelerin karar alma çevrelerinin değerlendirdiğinden daha açık olduğunu düşünen bir görüşün varlığına işaret ediyor.

Bu tartışma, Washington ile Tahran arasındaki diplomatik temasların askeri gelişmelerle iç içe geçtiği bir dönemde yaşanıyor. ABD Başkanı Donald Trump, müzakerelerde izlediği yaklaşımın kademeli ilerleme ve acele etmeme esasına dayandığını yeniden vurgularken, temel hedefin İran’ın nükleer silah edinmesini engellemek olduğunu belirtti.

Aynı zamanda ABD karar alma mekanizmalarında gerçekleştirilen toplantılar, müzakerelerin başarısız olması durumunda askeri baskı seçenekleri de dahil olmak üzere farklı senaryoların değerlendirilmeye devam ettiğini gösteriyor.

Bazı analistler ise İran’ın hesaplamalarının hâlâ rejimin varlığını sürdürmesi ve dayanıklılığını korumasını başlı başına siyasi ve stratejik bir başarı olarak gören bir anlayışa dayandığını düşünüyor. Bu yaklaşımın, baskıları absorbe etme ve büyük tavizlerden kaçınma eğilimini açıkladığı ifade ediliyor.

Ancak Alai’nin açıklamaları daha farklı ve daha acil bir soruyu gündeme getiriyor: Tahran, geniş çaplı bir çatışmaya işaret eden erken uyarıları görmezden mi geldi? Yoksa yaşananlar, askeri çevrelerin değerlendirmeleri ile siyasi liderliğin hesapları arasında temel bir görüş ayrılığını mı ortaya koyuyor?

Müzakereler sürerken ve bölgesel baskı dengeleri değişmeye devam ederken, Hüseyin Alai’nin açıklamaları, tehditlerin nasıl değerlendirildiği konusundaki anlaşmazlığın İran’daki karar alma kurumlarının dışında değil, bizzat onların içinde de mevcut olduğuna işaret eden en dikkat çekici göstergelerden biri olarak öne çıkıyor.