BAE arabuluculuk faaliyetlerini zorluklara rağmen başarıyla sürdüyor

Birleşik Arap Emirlikleri’nin dünyada barışı yaymak, güvenlik ve istikrarı desteklemek amacıyla benimsediği arabuluculuk diplomasisinde art arda başarılar elde ediliyor.

Dünyanın BAE’ye duyduğu güveni ve takdiri, ayrıca sevgi, hoşgörü, diyalog ve barış değerlerini yüceltmeye, diplomatik ve insani çözümleri desteklemeye dayanan çabalarını ve arabuluculuk girişimlerini yansıtıyor.

Bu çabaların en yenilerinden biri kapsamında BAE Dışişleri Bakanlığı, salı günü yaptığı açıklamada, Afganistan’da tutuklu bulunan bir Amerikan vatandaşının serbest bırakılması sürecine ev sahipliği yaptığını ve ilgili iki ülkenin temsilcilerinin huzurunda söz konusu kişinin ABD’ye teslim edildiğini duyurdu.

Bu başarı, aynı diplomasi çerçevesinde üç haftadan kısa sürede elde edilen üçüncü sonuç oldu. BAE, bu ayın 5 ve 6’sında gerçekleştirdiği iki ayrı arabuluculuk girişimiyle Rusya ve Ukrayna arasında her iki taraftan toplam 1000 esiri kapsayan bir takas sürecini sonuçlandırmıştı.

Bu gelişme aynı zamanda, 2022 ve 2025 yıllarında Rusya ile ABD arasında gerçekleştirilen iki takas sürecindeki arabuluculukların ardından, Amerikan tutukluların serbest bırakılmasına yönelik üçüncü BAE arabuluculuğu olarak kayda geçti.

Arabuluculuk diplomasisindeki bu ardışık BAE başarıları, Birleşik Arap Emirlikleri Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid Al Nahyan liderliğindeki BAE’nin, bölgesel ve uluslararası düzeyde barış girişimlerinin başarıya ulaşmasında önemli bir ortak olarak konumunu daha da pekiştiriyor.

Önemli göstergeler

BAE Dışişleri Bakanlığı, salı günü yaptığı açıklamada, Afganistan’da cezaevinde bulunan bir Amerikan vatandaşının serbest bırakılması ve ABD’ye teslim edilmesi sürecine, her iki ülkenin ilgili temsilcilerinin katılımıyla ev sahipliği yaptığını duyurdu.

BAE Dışişleri Bakanlığı, ABD ve Afganistan’a BAE’ye duydukları güven ve serbest bırakma süreci için ülkeyi bir merkez olarak seçmeleri dolayısıyla teşekkür etti.

Bakanlık, bunun şu hususları ortaya koyduğunu belirtti:

• BAE’nin diplomatik ve insani çözümleri desteklemede güvenilir bir arabulucu olarak oynadığı role duyulan güven.
• BAE’nin diyalog ve uluslararası iş birliğini güçlendirmeye dayanan yaklaşımını yansıtması.
• BAE’nin yapıcı görüşmeler için destekleyici bir ortam sağlama konusundaki hassasiyetini göstermesi.
• BAE’nin bölgesel ve uluslararası düzeyde güvenlik, istikrar ve refahı sağlama yönündeki çabasını ortaya koyması.

ABD’den teşekkür

Amerika Birleşik Devletleri de Afganistan’da tutuklu bulunan vatandaşlarından birinin serbest bırakılması sürecindeki “desteği” nedeniyle BAE’ye teşekkür etti.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, “Bu ayın başlarında, Afganistan’da tutulan kardeşleri Dennis Kuil’in serbest bırakılması için yardım istediklerinde Molly, Amy ve Patty ile görüştüm. Bugün ise Dennis evine dönüyor” dedi.

Rubio, resmi X hesabından yaptığı paylaşımda, “Desteklerinden dolayı Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar’a teşekkür ederiz” ifadelerini kullandı.

Rubio ayrıca, “Bu serbest bırakılma, rehin diplomasisi uygulamasının sona erdirilmesine yönelik olumlu bir adımdır” dedi.

Amerikalıların serbest bırakılması için üçüncü arabuluculuk

Bu gelişme, Amerikalı tutukluların serbest bırakılmasına yönelik üçüncü BAE arabuluculuğu olma niteliği taşıyor.

BAE Dışişleri Bakanlığı, 10 Nisan 2025’te ABD ile Rusya Federasyonu arasında gerçekleştirilen tutuklu takasının başarıyla sonuçlandığını ve ilgili iki ülkenin temsilcilerinin huzurunda bir Rus vatandaşı ile bir Amerikan vatandaşının karşılıklı olarak değiştirildiğini açıklamıştı.

Bakanlık, o tarihte de Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya Federasyonu hükümetlerine, BAE’ye duydukları güven ve ABD ile Rusya arasında koordinasyon içinde gerçekleşen takasın tamamlanması için Abu Dabi’yi merkez olarak seçtikleri için teşekkür etmişti.

8 Aralık 2022’de ise BAE Dışişleri Bakanlığı ile Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, BAE Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid Al Nahyan ile Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Selman bin Abdülaziz’in yürüttüğü arabuluculuğun başarıyla sonuçlandığını ve bu kapsamda ABD ile Rusya arasında iki tutuklunun serbest bırakılıp takas edildiğini duyurmuştu.

Bir ay içinde üçüncü arabuluculuk

Bu aynı zamanda bir ay içindeki üçüncü BAE arabuluculuğu oldu. BAE, bu ayın 5 ve 6’sında yürüttüğü iki girişimle Rusya ve Ukrayna arasında her iki taraftan toplam 1000 esiri kapsayan bir takas gerçekleştirmişti. Böylece 2024 başından bu yana iki ülke arasında 20 arabuluculuk yoluyla takası yapılan toplam esir sayısı 5906’ya yükseldi. Bu rakam, söz konusu krizde benzeri görülmemiş bir diplomatik ve insani başarıyı yansıtıyor.

Söz konusu üç arabuluculuk girişimi, İran’ın 28 Şubat’tan bu yana BAE’ye ve bölge ülkelerine yönelik sürdürdüğü açık saldırılar ortamında gerçekleşiyor. Bu da BAE’nin, zorlukların en yoğun olduğu dönemlerde iş birliği ve dayanışmanın ertelenemez bir insani ve ahlaki sorumluluk olduğuna dair sarsılmaz inancını dünyaya bir kez daha gösteriyor. Ayrıca ülkenin, güvenlik, istikrar ve barışı destekleyen diplomasisini, karşılaştığı tüm zorluklara rağmen sürdürmekte kararlı olduğunu ortaya koyuyor.

BAE, İran’ın topraklarına yönelik açık saldırılarını yetkinlik ve kararlılıkla püskürtmeyi başardı ve kriz yönetimi ile güvenlik ve huzur ortamı sağlama konusunda dünyaya örnek gösterilen bir model sundu. Bu sırada diplomasisi de dünyada güvenlik, istikrar ve barışın yayılmasındaki öncü rolünü sürdürdü.

Bu arabuluculuk aynı zamanda BAE’nin konumunun daha da güçlendiğini, uluslararası alandaki öncülüğünü ve dünyanın ülke liderliğine, çabalarına ve arabuluculuk girişimlerine duyduğu güven ile takdiri sürdürdüğünü ortaya koyuyor. Bu durum, İran’ın açık saldırıları karşısında BAE ile sergilenen küresel dayanışmada da görüldü. BAE Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid Al Nahyan, İran’ın BAE’yi ve bölgedeki bazı kardeş ülkeleri hedef alan açık saldırılarını kınayan ve ülkelerinin BAE ile dayanışma içinde olduğunu ifade eden dünya liderlerinden onlarca telefon aldı.