ABD'nin Orta Doğu'daki Savaşı Sona Erdirme Planı Petrol Fiyatlarını Yüzde 4 Düşürdü
ABD'nin Orta Doğu'daki savaşı bitirmek amacıyla İran'a 15 maddelik bir plan sunduğuna dair haberlerin ardından, olası bir ateşkes beklentisiyle küresel petrol fiyatları yaklaşık yüzde 4 geriledi.
25 ABD'nin Orta Doğu'daki savaşı sonlandırmak için İran'a 15 maddelik bir plan iletmesi, bölgedeki arz aksamalarını hafifletebilecek bir ateşkes beklentisi yarattı. Artan gerilimler nedeniyle küresel piyasalarda sert dalgalanmaların yaşandığı ve hisse senetlerinin düştüğü bir dönemde gelen bu haberin ardından, Reuters verilerine göre Brent petrolün varil fiyatı 3,96 dolar (yüzde 3,8) azalarak 100,53 dolara indi. ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varil fiyatı ise 3,57 dolar (yüzde 3,9) düşüşle 88,78 dolara geriledi.
Görüşmeler İçin Türkiye ve Pakistan İhtimali
İranlı bir yetkilinin Çarşamba günü Reuters'a verdiği bilgiye göre, ABD'nin teklifi İran'a Pakistan üzerinden iletildi. Yetkili, gerilimi düşürmeye yönelik olası bir görüşmenin gerçekleşmesi halinde bunun Türkiye veya Pakistan'da yapılacağını belirtti. Öte yandan İran, ABD ile doğrudan bir görüşme yapıldığını yalanladı ve İranlı bir askeri sözcü, ABD'nin "kendi kendine müzakere ettiğini" ifade etti.
Enerji danışmanlık şirketi Ritterbusch & Associates analistleri yayımladıkları bilgi notunda durumu şu sözlerle değerlendirdi: "Fiyatlardaki son düşüş eğilimi büyük ölçüde ABD'nin savaşı sona erdirme planıyla ilgili ve İran henüz olumlu bir yanıt vermediğine göre, somut ilerlemeye ilişkin daha fazla netlik sağlanana kadar petrol piyasası fiyatlarda yeniden bir yükselişe karşı savunmasız kalacaktır"
Hürmüz Boğazı'ndaki Tarihi Arz Kesintisi ve Telafi Adımları
Orta Doğu'daki savaş, küresel petrol ve doğalgaz arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatları durdurarak Uluslararası Enerji Ajansı'nın bugüne kadarki en büyük petrol arzı aksaması olarak tanımladığı duruma yol açtı. Günlük yaklaşık 20 milyon varile ulaşan bu kesinti, 25 günün sonunda yaklaşık 500 milyon varile, yani küresel arzın tam 5 günlük kaybına denk geliyor. Ancak Reuters'ın Salı günü ulaştığı bir nota göre İran, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Denizcilik Örgütü'ne, İranlı yetkililerle koordinasyon sağlanması şartıyla "düşman olmayan gemilerin" Hürmüz Boğazı'ndan geçebileceğini bildirdi.
Tedarik kesintilerinin etkisini hafifletmek amacıyla Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki Yanbu limanından yaptığı petrol ihracatı geçen hafta günlük yaklaşık 4 milyon varile çıkarak savaş öncesi seviyelere göre keskin bir artış gösterdi. Diğer yandan ABD Enerji Bilgi İdaresi, enerji şirketlerinin 20 Mart'ta sona eren haftada ham petrol stoklarına 6,9 milyon varil eklediğini açıkladı; bu rakam, analistlerin 0,5 milyon varillik beklentisini ve Amerikan Petrol Enstitüsü'nün Salı günü bildirdiği 2,4 milyon varillik artışı geride bıraktı.